25 stycznia 2014r. ELSNERÓW

Cześć, czołem;)

            Moi Drodzy, jestem bardzo zadowolony z ostatniego naszego spotkania, ponieważ zajęcia odbyły się w plenerze, pomimo dość niskiej temperatury. Jednakże świeciło słońce, które nas mocno  ogrzewało.

            Pojechaliśmy autobusem linii 145 w  kierunku ulicy Radzymińskiej. Tam wysiedliśmy na przystanku Łodygowa/ Radzymińska i ulicą Nauczycielską (obok przedszkola) udaliśmy się w kierunku poszukiwania pomnika dawnego właściciela ziemskiego Józefa Elsnera (od jego nazwiska osada Elsnerów). Po 15 minutach spaceru w blasku słońca, dzieciakom zadałem pracę w plenerze, mianowicie miały odnaleźć ślad po dawanym folwarku. Uporały się z tym błyskawicznie, ponieważ pomiędzy domami jednorodzinnymi wyłoniła się im, wykonana z granitu, złamana  kolumna upamiętniająca pedagoga, kompozytora oraz nauczyciela Fryderyka Chopina. Monumencik znajduje się przy ul. Nefrytowej 6, gdzie przed II wojną istniał dworek Elsnerów.

            Należy jednak wspomnieć, że ustalenie gdzie dokładnie stał nie było proste dla varsavianistów. Przed wojną folwark otaczały pola i nieużytki. Dziś znajduje się spore osiedle. Siatka dróg nie pokrywa się z tą, którą widać na przedwojennym zdjęciu.

            Bardzo pomocy okazał się Pan Zygmunt Walkowski (specjalista od analizy zdjęć lotniczych). Porównał archiwalne zdjęcia (wyk. przez pilota Luftwaffe w czasie wojny) z obecnymi zdjęciami satelitarnymi. Przeskalowanie i skorelowanie z sobą zdjęć pozwoliło na wytyczenie miejsca, w którym stał dworek.

            W 2010 roku, we wrześniu, odsłonięto pomnik Józefa Elsnera, autorstwa Marka Moderau (zaprojektował też monument ofiar katastrofy pod Smoleńskiem na Powązkach).

Poniżej przedstawiam Wam zdjęcie. Przyjrzyjcie się dokładnie.

Do zobaczenia;)

Stefek Łasica

18 stycznia 2014 MAPA TARGÓWKA

Witam Was,

            Dnia 18 stycznia wszyscy wykonaliśmy wspólną mapę naszego Targówka.  Było bardzo wesoło. Dzieciaki wykazały się dobrą wiedzą o swojej okolicy, jednakże czasami ich wspomagałem. W końcu po to jestem.

Głównym cele zajęcia było poznawanie Targówka w „aspekcie geograficznym”, co oznaczało:

·         zdobywanie wiedzy o miejscu swojego zamieszkania, najważniejszych miejscach w dzielnicy, m.in. Urząd Dzielnicy Targówek m. st. Warszawy, parki, miejsca rekreacji, Domy Kultury, pomniki (Józefa Elsnera, itp.);

·         ukształtowanie w sobie „umiejętności” pewnego i bezpiecznego poruszania się po swojej dzielnicy, wykorzystywania poznanych miejsc rekreacji do uprawiania czynnego wypoczynku (OsiR Targówek – Polonez, Muszelka, itp.), godziwego spędzania wolnego czasu, wskazywania na wykonanej pracy głównych budynków i miejsc;

·         nabycia „właściwości podmiotowych” takich jak: szacunek do pracy własnej i innych ludzi oraz jej wytworów, ciekawość poznawcza dotycząca naszej okolicy, wrażliwość na jej piękno, potrzeba obcowania z naturą, gotowość do społecznie akceptowanych zachowań w miejscach publicznych.

            To na tyle moi Drodzy. Kolejne zajęcia odbędą się w plenerze. Pokażę dzieciakom pomnik Józefa Elsnera, nauczyciela F. Chopina, dawnego właściciela dóbr/ folwarku Elsnerów. Dwór stał mniej więcej w okolicy ul. Nefrytowej, Tarnogórskiej. Do dzisiaj gdzieniegdzie zachowały się dosłownie fragmenty dawnego systemu wodnego, który istniał w tej okolicy. Małe „kanaliki - koryta” możemy odnaleźć na terenie obecnego ogrodu działkowego. Istnieje na tym terenie także staw, który pamięta czasy dawnego obszarnika Józefa Elsnera. 

11 stycznia 2014 - Pierwsza wycieczka w Nowym Roku

Witam Was,

Dnia 11 stycznia 2014 r.  wybrałem się z dziećmi na pieszą wycieczkę w celu poszukiwania pozostałości po pierwszej trakcji tramwajowej na Bródnie na ulicy Wysockiego.

Pętla "Pelcowizna" została otwarta 28 września 1924 roku o godzinie 12:35 w związku z budową linii tramwajowej wzdłuż ul. Wysockiego ul. Białołęckiej i ul. Odrowąża jako pierwsza dotarła w to miejsce linia 21. Pętla powstała w formie łezki i została zlokalizowana na ul. Wysockiego, na wysokości skrzyżowania z ul. Społeczną. Dopiero w 1933 roku doprowadzono kolejną linię, tym razem nocną, początkowo oznaczoną symbolem „Pelcowizna", a od 1937 roku numerem „80”. Tylko te dwie linie – 21  i 80  – dojeżdżały na kraniec w 1939 roku.

Podczas okupacji niemieckiej na pętlę "Pelcowizna" w czerwcu 1940 roku dotarły tramwaje linii 12  . Po wojnie  tramwaje powróciły na pętlę 15 marca 1946 roku, kiedy
to dotarła tu linia 3. W 1950 przekuto rozstaw szyn na pętli, a po tej przebudowie dotarły tu tramwaje linii 1 oraz wkrótce potem  1 kreślone, zaś w 1952 roku przebudowano pętlę
w związku z przedłużeniem linii tramwajowej wzdłuż ul. Marywilskiej na Żerań Wschodni.  Wówczas dotarła tutaj linia 12. W 1960  roku swoją pętlę miały tu linie 1, 1 kreślone, 3   i 12, zaś w 1970  roku linie 2 i 3.

W związku z budową osiedla Bródno zmienił się również układ torowisk tramwajowych w obrębie tej części miasta – pętla "Pelcowizna" uległa likwidacji 17 października 1971  roku, a jej rolę przejęła nowa pętla Annopol. W zamian uruchomiona została linia autobusowa 176. Układ zmienił się znacznie w latach 80-tych XX wieku w związku z budową Trasy Toruńskiej i z niewielkimi zmianami zachował się do dzisiaj.
Z dawnej trasy tramwajowej zachował się jednak fragment dawnego torowiska wzdłuż ul. Wysockiego.

Przy okazji pokazałem dzieciakom pomnik (kapliczka), który został ufundowany przez mieszkańców kolejarskiego i robotniczego Bródna (15.VIII.1925 r.), kiedy jeszcze świeża była pamięć o Cudzie Nad Wisłą i pokonaniu Armii Czerwonej. Drodzy Rodzice, warto o tym pamiętać, choćby odwiedzając czasem tę stojącą na uboczu kapliczkę.

W drodze powrotnej zwróciłem wszystkich uwagę na przedwojenną kamienicę (ul. Wysockiego 32A). Na pierzei budynku pokazałem pozostałości po II wojnie światowej – ślady po kulach w murze. Najwidoczniej, toczyły się w tej okolicy zacięte walki
z niemieckim agresorem.  

Na kolejnych zajęciach, wspólnie wykonamy mapę naszej dzielnicy. Pokażę dzieciom dokładny przebieg dawnej linii tramwajowej oraz przebieg trasy kolejki wąskotorowej wzdłuż ulicy Radzymińskiej.

Do zobaczenia;)